Zamiar likwidacji Filii Bibliotecznej w Nowym Lubielu: pierwszy krok samorządu
Rada Gminy Rząśnik przyjęła uchwałę w sprawie zamiaru, w ramach którego planowana jest likwidacja Filii Bibliotecznej w Nowym Lubielu. Decyzja ta stanowi formalne otwarcie wieloetapowego postępowania administracyjnego i nie oznacza natychmiastowego zamknięcia wiejskiej placówki. Ostateczne rozstrzygnięcie zapadnie dopiero po uzyskaniu wiążących opinii ze strony Biblioteki Publicznej m.st. Warszawy – Biblioteki Głównej Województwa Mazowieckiego oraz Biblioteki Powiatowej.
Główną przesłanką do rozpoczęcia procedury są wysokie koszty bieżącej eksploatacji, pogarszający się stan techniczny około 80-letniego budynku oraz gwałtownie spadająca liczba stałych czytelników. Zgodnie z przyjętym harmonogramem planowany termin zakończenia działalności filii wyznaczono na 1 czerwca 2027 roku. Władze samorządowe wskazują, że do tego czasu mieszkańcy mają do dyspozycji alternatywne formy dostępu do literatury.
Mimo bogatego księgozbioru
Niska frekwencja czytelnicza stanowi jeden z kluczowych powodów przemawiających za przekształceniami organizacyjnymi w gminnej sieci bibliotecznej. W 2026 roku w filii w Nowym Lubielu zarejestrowanych jest zaledwie 16 osób. Samorząd poddał szczegółowej analizie realne zainteresowanie wypożyczeniami w ostatnich miesiącach.
Z danych przywołanych w uzasadnieniu uchwały wynika, że we wrześniu placówkę odwiedziło łącznie osiem osób. Z tej grupy jedynie dwie osoby zdecydowały się na wypożyczenie książek do domu, natomiast pozostali czytelnicy ograniczyli się wyłącznie do oddania wcześniej pobranych pozycji. Skala korzystania ze zbiorów okazała się niewspółmierna do nakładów ponoszonych na codzienne utrzymanie filii.
Wcześniej filia funkcjonowała w wymiarze pół etatu przez trzy dni w tygodniu w zróżnicowanych godzinach. W związku z niskimi temperaturami panującymi w obiekcie zimą oraz rezygnacją dotychczasowej bibliotekarki wprowadzono dyżury raz w tygodniu, odbywające się w poniedziałki w godzinach od 15.00 do 17.30.
Księgozbiór w Nowym Lubielu charakteryzuje się dużą różnorodnością i był regularnie uzupełniany o wydawnicze nowości. Mimo stałej dbałości o jakość półek wolumen wypożyczeń sukcesywnie malał. Władze gminy oceniły, że dalsze finansowanie stałego punktu w obecnej formule nie znajduje uzasadnienia ekonomicznego ani społecznego.
Koszty utrzymania filii
Warunki lokalowe w obiekcie znacząco odbiegają od współczesnych standardów technicznych oraz wymogów bezpieczeństwa pracy. Filia mieści się w około 80-letnim drewnianym budynku posadowionym na cementowej podmurówce, pozbawionym podstawowej hydroizolacji oraz termoizolacji. Obiekt boryka się z powracającym zawilgoceniem, a brak instalacji stałego ogrzewania wymusza korzystanie z przenośnych piecyków elektrycznych.
Stara instalacja elektryczna nie jest przystosowana do długotrwałego poboru dużej mocy, co rodzi ryzyko przeciążeń w sezonie grzewczym. Gmina nie dysponuje w najbliższej okolicy żadnym innym lokalem, do którego można byłoby przenieść księgozbiór bez konieczności ponoszenia potężnych nakładów inwestycyjnych. Koszty bieżącego funkcjonowania filii systematycznie rosną.
| Kategoria | Rok 2024 | Rok 2025 | Główne pozycje kosztowe |
|---|---|---|---|
| Wydatki łączne | 51 923 zł | 54 336 zł | Płace, energia, książki, przeglądy oraz zakup piecyków. |
| Wynagrodzenia | Brak danych | 45 992 zł | Płaca pracownika stanowiła największą część rocznego budżetu. |
| Infrastruktura | W cenie | W cenie | Audyt energetyczny, przeglądy instalacji i prąd grzewczy. |
W zestawieniu za 2024 rok łączna suma wydatków zamknęła się w kwocie 51 tys. 923 zł. W kolejnym roku koszty te wzrosły do poziomu 54 tys. 336 zł, przy czym sama pensja pracownika pochłonęła 45 tys. 992 zł. W ocenie władz samorządowych utrzymywanie tak wysokich nakładów dla kilkunastu zarejestrowanych osób jest niegospodarne.
Co z dostępem do biblioteki?
Przekształcenia organizacyjne nie oznaczają całkowitego pozbawienia mieszkańców Nowego Lubiela dostępu do dóbr kultury i literatury. Czytelnicy mogą bez przeszkód korzystać z zasobów Gminnej Biblioteki Publicznej w Rząśniku, która jest oddalona o 8 kilometrów od likwidowanego punktu. Placówka centralna dysponuje znacznie szerszą ofertą tytułową oraz pełnym zapleczem multimedialnym.
Rozwiązania cyfrowe
Czytelnicy zyskują dostęp do katalogu online, rezerwacji elektronicznej, darmowych e-booków oraz bazy Academica.
Podział zbiorów
Część woluminów trafi do Rząśnika, a pozostałe książki zostaną zbyte, przekazane instytucjom lub ubytkowane.
Księgozbiór z Nowego Lubiela zostanie poddany selekcji merytorycznej i inwentaryzacji. W miarę dostępnego miejsca na półkach wartościowe tomy zasilić mają zbiory w Rząśniku. Pozycje dublujące się lub zniszczone trafią do antykwariatów, zostaną nieodpłatnie przekazane szkołom i stowarzyszeniom bądź poddane procedurze ubytkowania.
Budynek ma służyć mieszkańcom
Sprawa likwidacji filii bibliotecznej wywołała dyskusję podczas sesji samorządowej, koncentrującą się wokół przyszłości zabytkowej nieruchomości. Głos zabrała radna Marianna Soliwoda, zwracając uwagę na tło spadku liczby czytelników oraz społeczną rolę obiektu w Nowym Lubielu.
„Te 16 osób to jest z powodu braku pracownika. Pan wie, od kiedy pracownik nie był w Lubielu. Bo w ubiegłym roku było ponad 30 osób. Warunki, zgadzam się, że może się pogarszają, ale nie znaczy to, że nie działała ta biblioteka do tej pory”.
Do zarzutów dotyczących obsady kadrowej oraz stanu lokalu odniósł się bezpośrednio dyrektor gminnej instytucji kultury, wskazując na bezwzględne wymogi prawne. Podkreślił on kwestię odpowiedzialności za warunki pracy w okresie chłodów.
„W ubiegłych latach było czytelników więcej, tu się zgadzam, ale budynek jest bez ogrzewania, W tej formie nie ma możliwości zgonie z przepisami BHP zatrudnienia tam pracowników”.
Radna zwróciła uwagę na fakt, że budynek pełnił dotychczas funkcje integracyjne i wyborcze, a zainteresowanie jego użytkowaniem wyrażają lokalne organizacje społeczne. Obecnie Koło Gospodyń Wiejskich korzysta z gościnności parafii.
„Jaki jest plan wobec tego budynku, bo chcielibyśmy, żeby on służył lokalnej społeczności. Tam był lokal wyborczy a poza tym nasze Koło Gospodyń Wiejskich też by chętnie skorzystało. bo w tej chwili mamy bazę u księdza proboszcza. Prosiłabym, żeby ten budynek nie popadł w ruinę, tylko żeby można tam było funkcjonować”.
Wójt gminy Marek Leszczyński uspokoił obawy mieszkańców dotyczące ewentualnej sprzedaży lub porzucenia mienia komunalnego. Włodarz złożył jasną deklarację w kwestii planowanych prac budowlanych.
„My nie zamierzamy zamykać budynku”.
Włodarz gminy nakreślił plan działania, który zakłada przygotowanie niezbędnej dokumentacji technicznej oraz pozyskanie funduszy na remont obiektu. Celem samorządu jest przystosowanie drewnianego gmachu do aktualnych wymogów prawnych.
„Ten budynek wymaga gruntownego remontu. Zrobiliśmy audyt, mamy zalecenia, co trzeba w nim zrobić, i będziemy chcieli, by budynek pozostał w tym miejscu i służył lokalnej społeczności. Na pewno budynek będzie służył państwu, tylko będziemy musieli przygotować dokumentację i środki na to, by budynek mógł spełniać wszystkie wymogi”.
Jak głosowali radni w sprawie likwidacji Filii Bibliotecznej w Nowym Lubielu?
Głosowanie nad uchwałą intencyjną pokazało zróżnicowane stanowiska w radzie, choć większość poparła stanowisko wójta. Likwidacja Filii Bibliotecznej w Nowym Lubielu jako formalny zamiar zyskała aprobatę dziewięciu radnych. Dwie osoby wyraziły sprzeciw, natomiast czterech przedstawicieli lokalnej społeczności wstrzymało się od głosu.
- Głosy za zamiarem likwidacji filii: Piotr Ćwik, Iwona Gałązka, Adam Kamiński, Tomasz Mróz, Wiesław Orłowski, Kamil Piotrowski, Aneta Szymocha, Konrad Wykowski, Bożena Zawada.
- Głosy przeciwko uchwale intencyjnej: Grzegorz Gołębiewski, Marianna Soliwoda.
- Głosy wstrzymujące się: Piotr Leszczyński, Wojciech Markowski, Marzena Wielgolewska, Zbigniew Wierzchoń.
Wynik ten umożliwia urzędowi przesłanie dokumentacji do instytucji opiniodawczych szczebla powiatowego i wojewódzkiego. Procedura prowadzona jest w trybie przewidzianym ustawą o bibliotekach.
Kluczowe informacje i harmonogram procedury w skrócie
Poniższa tabela porządkuje najważniejsze dane dotyczące funkcjonowania filii w Nowym Lubielu, przebiegu postępowania administracyjnego oraz przyszłości zabytkowego budynku.
| Zagadnienie | Aktualny stan i ustalenia | Dalsze kroki samorządu |
|---|---|---|
| Procedura prawna | Przyjęcie uchwały intencyjnej przez Radę Gminy Rząśnik (9 głosów za, 2 przeciw, 4 wstrzymujące). | Wystąpienie o opinie do Biblioteki Powiatowej oraz Biblioteki Głównej Woj. Mazowieckiego; planowane zamknięcie 1 czerwca 2027 r. |
| Czytelnicy i dyżury | 16 zarejestrowanych czytelników w 2026 r.; dyżury raz w tygodniu (poniedziałki, 15.00–17.30). | Obsługa w Gminnej Bibliotece Publicznej w Rząśniku (8 km od Nowego Lubiela) oraz dostęp do e-booków i bazy Academica. |
| Księgozbiór | Zróżnicowane zbiory uzupełniane o nowości wydawnicze. | Inwentaryzacja i selekcja: przeniesienie części tomów do Rząśnika, przekazanie szkołom/organizacjom lub ubytkowanie. |
| Budynek w Nowym Lubielu | Około 80-letni obiekt drewniany bez stałego ogrzewania i izolacji; wykonany audyt energetyczny. | Opracowanie dokumentacji technicznej, pozyskanie środków na remont oraz udostępnienie obiektu m.in. dla KGW i jako lokalu wyborczego. |
Najczęściej zadawane pytania
Kiedy nastąpi planowane zamknięcie filii w Nowym Lubielu?
Planowany termin likwidacji placówki wyznaczono na 1 czerwca 2027 roku. Do tego momentu samorząd musi przeprowadzić pełne procedury opiniodawcze z bibliotekami nadrzędnymi.
Gdzie mieszkańcy mogą wypożyczać książki po zmianach?
Głównym punktem obsługi czytelników pozostaje Gminna Biblioteka Publiczna w Rząśniku oddalona o 8 kilometrów. Dostępne są również bezpłatne e-booki oraz zbiory cyfrowe systemu Academica.
Co stanie się z około 80-letnim budynkiem biblioteki?
Budynek nie zostanie zamknięty ani sprzedany, lecz ma przejść gruntowny remont po opracowaniu dokumentacji. Wójt zadeklarował, że odnowiony obiekt będzie nadal służył lokalnej społeczności, w tym Kołu Gospodyń Wiejskich.
Dlaczego w filii zmniejszono wymiar godzin pracy?
Ograniczenie dyżurów do poniedziałków w godzinach 15.00–17.30 wynikało z niskich temperatur panujących zimą w nieogrzewanym lokalu oraz rezygnacji dotychczasowej bibliotekarki.
Przyszłość filii i mienia komunalnego
Podjęcie uchwały o zamiarze likwidacji placówki w Nowym Lubielu otwiera formalny dialog z instytucjami nadzoru merytorycznego w Warszawie i Wyszkowie. Samorząd stoi przed zadaniem zabezpieczenia potrzeb czytelniczych mieszkańców drogą cyfrową oraz stacjonarną w Rząśniku. Równolegle przygotowywane będą plany techniczne niezbędne do uratowania zabytkowego budynku i przywrócenia go lokalnej wspólnocie.
Śledzisz decyzje samorządów w gminie Rząśnik i powiecie wyszkowskim?
Na bieżąco relacjonujemy sesje rad gmin, inwestycje lokalne oraz sprawy ważne dla mieszkańców okolicznych miejscowości. Dołącz do nas na Facebooku!






