Jaga i fraktale – dyplomowa wystawa Jagny Derlickiej
Ekspozycja „Jaga i fraktale” to indywidualna prezentacja dorobku Jagny Derlickiej, zorganizowana w Miejsko-Gminnej Bibliotece Publicznej w Wyszkowie. Projekt stanowi oficjalne podsumowanie studiów licencjackich artystki na Wydziale Grafiki Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie. Przestrzeń ekspozycyjna łączy wielkoformatowe kompozycje graficzne z unikatową, ręcznie wykonaną książką artystyczną.
Koncepcja prezentowanych prac opiera się na zestawieniu dwóch odmiennych dyscyplin warsztatowych oraz dwóch różnych obszarów tematycznych. Złożone struktury nadrzecznej przyrody spotykają się tu z głęboką refleksją nad społeczną rolą kobiet oraz zjawiskiem wykluczenia. Zgromadzone dzieła pozwalają prześledzić precyzyjny proces twórczy oparty na tradycyjnym rzemiośle drukarskim i wnikliwej obserwacji otoczenia.
Wernisaż wystawy w miejskiej bibliotece
Uroczysty wernisaż wystawy odbył się 14 listopada w siedzibie Miejsko-Gminnej Biblioteeki Publicznej w Wyszkowie. Wydarzenie zgromadziło odbiorców zainteresowanych współczesną grafiką oraz lokalnym środowiskiem twórczym. Całość spotkania otworzyła i poprowadziła Anna Puchalska, wprowadzając zgromadzonych gości w kontekst prezentowanych realizacji.
W trakcie wystąpienia prowadząca zwróciła uwagę na ciągłość tradycji artystycznych w rodzinie autorki. Zaledwie dwa miesiące wcześniej w tych samych murach prezentowana była wystawa „Leśne licha”, której autorką była Michalina Derlicka, mama Jagny. Ta zbieżność skłoniła prowadzącą do trafnego podsumowania sytuacji:
Rodzinne tradycje artystyczne
„Niedaleko pada jabłko od jabłoni – skonstatowała prowadząca Anna Puchalska podczas otwarcia ekspozycji.”
Wydarzenie zyskało również starannie przygotowaną oprawę dźwiękową. Muzyczne tło wernisażu zapewniła Oliwia Komar, prywatnie przyjaciółka Jagny Derlickiej, budując nastrój sprzyjający odbiorowi grafiki. Prezentacja w bibliotece stanowi drugą w tym roku odsłonę twórczości młodej plastyczki w rodzinnym mieście po styczniowej ekspozycji w Wyszkowskim Ośrodku Kultury „Hutnik”.
Prezentowana wystawa jest dostępna dla zwiedzających do 9 grudnia. Odwiedzający mogą z bliska przyjrzeć się szczegółom matryc linorytniczych oraz specyfice druku offsetowego. Stanowi to dogodną okazję do zapoznania się z procesem powstawania profesjonalnego dyplomu artystycznego.
Droga twórcza i sylwetka Jagny Derlickiej
Jagna Derlicka, urodzona w 2005 roku, wywodzi się z miejscowości Anastazew położonej na terenie gminy Zabrodzie. Pierwsze kroki w dziedzinie sztuk wizualnych stawiała we wczesnym dzieciństwie na zajęciach plastycznych w Wyszkowskim Ośrodku Kultury „Hutnik”. To wczesne zetknięcie z warsztatem plastycznym ukierunkowało jej dalszą ścieżkę kształcenia.
W bieżącym roku artystka ukończyła z powodzeniem studia licencjackie na Wydziale Grafiki Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie. Kształcenie akademickie realizowała równolegle w dwóch jednostkach: w Pracowni Projektowania Książki i Ilustracji oraz w Pracowni Grafiki Alternatywnej i Technik Offsetowych. Zwieńczeniem toku studiów był aneks przygotowany z malarstwa, a obecnie autorka rozwija swoje umiejętności na studiach magisterskich na macierzystej uczelni.
Warsztat graficzny i malarski
Głównym polem zainteresowań artystki pozostaje tradycyjna grafika warsztatowa, ze szczególnym uwzględnieniem techniki linorytu. Twórczość uzupełniają kompozycje malarskie oraz wnikliwe studia rysunkowe, w których kluczową rolę odgrywa bezpośredni kontakt ze środowiskiem naturalnym.
Działalność edukacyjna i harcerska
Oprócz pracy twórczej Jagna Derlicka aktywnie angażuje się w edukację artystyczną młodszych pokoleń. Jako instruktorka ZHP organizuje i prowadzi warsztaty manualne, dzieląc się praktycznymi umiejętnościami z zakresu technik plastycznych.
Doświadczenie instruktorskie przekłada się bezpośrednio na sposób organizacji warsztatatu pracy autorki. Systematyczność wyniesiona z harcerstwa ułatwia realizację wieloetapowych zadań drukarskich wymagających żelaznej dyscypliny technologicznej. Prezentacja dorobku w Wyszkowie potwierdza dojrzałość warsztatową absolwentki warszawskiej akademii.
Książka artystyczna Jaga jako głos o kobiecości
Kluczowym elementem ekspozycji pozostaje autorska książka zatytułowana „Jaga”, stanowiąca realizację pierwszej specjalizacji dyplomowej. Cały projekt powstał w wyniku intensywnej pracy twórczej rozłożonej na wiele miesięcy. Genezę dzieła precyzyjnie wyjaśniła sama twórczyni podczas spotkania z publicznością:
„Ta wystawa to mój dyplom licencjacki, nad nim spędziłam cały rok akademicki.”
Publikacja została wykonana całkowicie własnoręcznie od pierwszej do ostatniej strony z wykorzystaniem tradycyjnego linorytu oraz techniki przedruku anastatycznego. W warstwie narracyjnej tom podejmuje trudne zagadnienia inności, wykluczenia i społecznej opresji wobec kobiet. Główną osią inspiracji stały się postacie szeptuch, tradycyjnych czarownic oraz słowiańskiej Baby Jagi, odczytane wbrew utrwalonym schematom kulturowym.
„Książka jest zbiorem ilustracji i tekstów o czarownicach, Babie Jadze i szeptuchach. Każda z tych postaci została przez wieki uwięziona w stereotypie złowrogiej jędzy, halloweenowego przebrania, bohaterki streamingowego serialu. Ta książka pokazuje, że za tymi wizerunkami kryją się kobiety niezależne: mądre donatorki, uzdrowicielki, strażniczki granic między cywilizacją a dziką naturą. Kobiety, które wyróżniały się na tle społeczeństwa i za to zostały ukarane.”
Rozważania zawarte w publikacji nie ograniczają się do wątków historycznych czy ludowych wierzeń. Autorka odnosi się bezpośrednio do wyzwań, przed którymi stają współczesne kobiety podlegające ciągłej ocenie otoczenia. Refleksja ta ukazuje mechanizmy nacisku kulturowego funkcjonujące pomimo formalnego równouprawnienia.
„Mimo wywalczenia praw wyborczych, możliwości rozwijania kariery i zdobycia dużej niezależności, kobiety nieustannie odczuwają presję społeczną w różnych sferach życia. Wszechobecny kurs młodości ewoluował wraz z rozwojem technologii. Z każdej strony bombardują nas wizerunki młodych, szczupłych i nieskazitelnych influencerek, które nie mają zmarszczek, rozstępów, cellulitu. Internet i media społecznościowe narzucają nierealne standardy piękna, w które nie wpisują się ani stare kobiety, ani większość młodych. Strach przed starością zaczyna się coraz wcześniej.”
Zastosowane techniki graficzne podkreślają surowość i autentyczność przekazu literacko-wizualnego. Ryt w linoleum wymaga zdecydowanych cięć dłuta, co współgra z bezkompromisowym charakterem poruszanych zagadnień. W efekcie tom funkcjonuje jako spójny obiekt artystyczny o wyrazistym profilu ideowym.
Fraktale jako wielkoformatowe przybliżenia natury
Drugą część pracy dyplomowej stanowi cyklus zatytułowany „Fraktale”, zrealizowany w Pracowni Grafiki Alternatywnej i Technik Offsetowych. W przeciwieństwie do kameralnej formy książkowej są to prace wielkoformatowe, które wypełniają przestrzeń galerii złożonymi układami graficznymi. Do ich przeniesienia na papier wykorzystano możliwości techniki offsetowej.
Inspiracja z nadbużańskiej przyrody
„Temat fraktali pojawił się u mnie przez druha Jerzego Sitka – opowiadała autorka podczas wernisażu.”
Impulsem do podjęcia tego tematu stało się bezpośrednie doświadczenie terenowe sprzed dwóch lat. Podczas spływu kajakowego rzeką Bug artystka zaczęła formować koncepcję swojego przyszłego licencjatu. Wnikliwe przyglądanie się nadbrzeżnym zaroślom, strukturze piasku rzecznego, falującej wodzie oraz użebrowaniu liści dało początek kompozycjom opartym na geometrii fraktalnej.
Powstałe plansze stanowią wnikliwe przybliżenia struktur zaobserwowanych w naturalnym biotopie doliny Bugu. Poprzez przeskalowanie drobnych detali przyrody autorka wydobyła powtarzalność praw rządzących materią organiczną. Na zakończenie tej części prezentacji twórczyni skierowała bezpośrednie słowa wdzięczności: „Dziękuję druhowi za inspirację naturą”.
Połączenie motywów tożsamościowych i grafiki warsztatowej
Wystawa „Jaga i fraktale” buduje spójny pomost pomiędzy tradycyjnym rzemiosłem introligatorsko-graficznym a eksperymentem z wielkim formatem drukarskim. Obie części dyplomu, choć odmienne pod względem skali, wyrastają z tożsamego źródła, jakim jest szacunek dla praw natury i surowego materiału. Dialog między intymną opowieścią a wielkoformatową abstrakcją tworzy wielowymiarową przestrzeń interpretacyjną.
Zastosowane technologie druku determinują sposób odbioru poszczególnych kompozycji przez widzów. Linoryt wymusza bliski, intymny kontakt z ryciną, podczas gdy odbitki offsetowe wymagają spojrzenia z dystansu. Różnice technologiczne i tematyczne obu składowych dyplomu podsumowuje poniższe zestawienie cech:
| Część ekspozycji | Technika druku | Format prac | Obszar inspiracji |
|---|---|---|---|
| Jaga | Linoryt i anastatyka | Format książkowy | Szeptuchy, wykluczenie i presja społeczna |
| Fraktale | Technika offsetowa | Duży format | Struktury nadrzeczne, piasek i zarośla rzeki Bug |
Zestawienie prac udowadnia, że opowieść o kobiecości i refleksja nad strukturami biologicznymi mogą funkcjonować w jednej przestrzeni galerii. Artystka łączy doświadczenie harcerskie i terenowe z rygorem akademickim warszawskiej ASP. Taki układ sprawia, że wystawa staje się pełnym świadectwem rozwoju twórczego młodej autorki.
Najczęściej zadawane pytania o wystawę
Do kiedy można oglądać wystawę Jaga i fraktale w Wyszkowie?
Ekspozycja w Miejsko-Gminnej Bibliotece Publicznej w Wyszkowie pozostaje otwarta dla odwiedzających do 9 grudnia. Prace można oglądać w godzinach pracy placówki.
Gdzie odbyła się wcześniejsza tegoroczna wystawa Jagny Derlickiej?
W styczniu bieżącego roku obrazy artystki były prezentowane w Wyszkowskim Ośrodku Kultury „Hutnik”. Wystawa nosiła tytuł „Spod mojej ręki”.
W jakich technikach graficznych powstały prace prezentowane na wystawie?
Książka artystyczna została wykonana w technice linorytu oraz przedruku anastatycznego. Cykl wielkoformatowych fraktali zrealizowano natomiast za pomocą techniki offsetowej.
Kim były postacie stanowiące inspirację dla książki artystycznej Jaga?
Głównymi postaciami stały się szeptuchy, postacie czarownic oraz słowiańska Baba Jaga. Autorka ukazała je jako niezależne uzdrowicielki i strażniczki granic między cywilizacją a naturą.
Podsumowanie prezentacji prac artystki
Wystawa „Jaga i fraktale” Jagny Derlickiej stanowi dojrzałe podsumowanie pierwszego etapu kształcenia w Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie. Zgromadzone w wyszkowskiej bibliotece dzieła ukazują warsztatową biegłość w technikach linorytu i offsetu oraz głęboki szacunek dla rodzimej przyrody. Ekspozycja pozostaje dostępna dla zwiedzających do 9 grudnia, stanowiąc istotny punkt na kulturalnej mapie regionu.
Odkrywaj lokalną kulturę i wydarzenia w naszym regionie!
Informujemy o wystawach, wernisażach, koncertach i twórczości artystów z Wyszkowa oraz całego powiatu wyszkowskiego. Polub nasz profil na Facebooku, aby być zawsze na bieżąco!






