Międzynarodowy Dzień Edukacji - Święto Równości i Dostępu do Wiedzy
Międzynarodowy Dzień Edukacji, obchodzony 24 stycznia, to globalne święto ustanowione przez Organizację Narodów Zjednoczonych. Dzień ten przypomina nam o fundamentalnym prawie każdego człowieka do edukacji oraz podkreśla jej kluczową rolę w budowaniu pokojowego i zrównoważonego świata. W obliczu globalnych wyzwań edukacyjnych, święto to staje się okazją do refleksji nad znaczeniem równego dostępu do wiedzy oraz jakości nauczania na całym świecie.
Historia i znaczenie Międzynarodowego Dnia Edukacji
Zgromadzenie Ogólne ONZ ustanowiło Międzynarodowy Dzień Edukacji w 2018 roku
Międzynarodowy Dzień Edukacji został oficjalnie ustanowiony przez Zgromadzenie Ogólne ONZ 3 grudnia 2018 roku. Pierwsze obchody miały miejsce już 24 stycznia 2019 roku. Wybór tej daty nie jest przypadkowy – symbolizuje początek nowego roku akademickiego w wielu krajach oraz podkreśla znaczenie edukacji jako fundamentu dla kolejnych pokoleń.
Głównym celem ustanowienia tego święta było zwrócenie uwagi społeczności międzynarodowej na kluczową rolę edukacji w osiąganiu Celów Zrównoważonego Rozwoju, szczególnie Celu 4, który zakłada zapewnienie wszystkim inkluzywnej i sprawiedliwej edukacji wysokiej jakości oraz promowanie możliwości uczenia się przez całe życie.
Według danych UNESCO, obecnie około 250 milionów dzieci i młodzieży na świecie nie uczęszcza do szkoły, a 763 miliony dorosłych to analfabeci. Te alarmujące statystyki pokazują, jak wiele jest jeszcze do zrobienia w kwestii zapewnienia powszechnego dostępu do edukacji.
Temat przewodni obchodów 2026 roku

Temat przewodni Międzynarodowego Dnia Edukacji 2026 brzmi: "Siła młodzieży we współtworzeniu edukacji" (ang. "The power of youth in co-creating education"). Hasło to podkreśla kluczową rolę młodych ludzi w kształtowaniu przyszłości edukacji.
Młodzież stanowi ponad połowę światowej populacji i jest potężną siłą napędową innowacji, zmian społecznych i zrównoważonego rozwoju. Jednocześnie młodzi ludzie nadal napotykają na liczne bariery, które uniemożliwiają im kształtowanie przyszłości, jakiej pragną – od ubóstwa i nierówności po ograniczony dostęp do wysokiej jakości edukacji i godnej pracy.
Ponieważ ich życie i możliwości są bezpośrednio kształtowane przez edukację, młodzi ludzie muszą być aktywnymi partnerami w ponownym wyobrażeniu sobie funkcjonowania systemów edukacyjnych. W dobie rewolucji technologicznej, angażowanie młodzieży we współtworzenie nowoczesnych, odpowiednich i inkluzywnych systemów edukacyjnych jest niezbędne, aby nauczanie i uczenie się naprawdę odpowiadały ich aspiracjom.
Dołącz do globalnych obchodów Międzynarodowego Dnia Edukacji 2026
UNESCO organizuje hybrydowe wydarzenie w swojej siedzibie w Paryżu 23 stycznia 2026 roku. Możesz wziąć udział osobiście lub online, dołączając do dyskusji o przyszłości edukacji.
Globalne wyzwania edukacyjne
Międzynarodowy Dzień Edukacji zwraca uwagę na liczne wyzwania, przed którymi stoi globalna edukacja. Mimo postępu w ostatnich dekadach, wciąż miliony dzieci i młodzieży nie mają dostępu do podstawowej edukacji. Oto najważniejsze problemy, które wymagają pilnego rozwiązania:
Dostęp do edukacji
- Około 244 miliony dzieci i młodzieży na całym świecie nie uczęszcza do szkoły
- 617 milionów dzieci i młodzieży nie potrafi czytać i wykonywać podstawowych działań matematycznych
- Mniej niż 40% dziewcząt w Afryce Subsaharyjskiej kończy szkołę średnią pierwszego stopnia
- Około 4 miliony dzieci i młodzieży uchodźców nie uczęszcza do szkoły
Jakość nauczania
- Brak wykwalifikowanych nauczycieli w wielu regionach świata
- Niedostateczna infrastruktura edukacyjna
- Przestarzałe programy nauczania niedostosowane do współczesnych wyzwań
- Nierówny dostęp do technologii i narzędzi cyfrowych
Bez inkluzywnej i sprawiedliwej edukacji wysokiej jakości oraz możliwości uczenia się przez całe życie dla wszystkich, kraje nie odniosą sukcesu w osiąganiu równości płci i przerwaniu cyklu ubóstwa, który pozostawia w tyle miliony dzieci, młodzieży i dorosłych.
Edukacja oferuje dzieciom drabinę wyjścia z ubóstwa i ścieżkę do obiecującej przyszłości. Jednak około 244 miliony dzieci i młodzieży na całym świecie nie uczęszcza do szkoły - ich prawo do edukacji jest naruszane i jest to niedopuszczalne.
Jak obchodzić Międzynarodowy Dzień Edukacji?
Działania dla szkół i nauczycieli
- Organizowanie specjalnych lekcji poświęconych znaczeniu edukacji
- Przeprowadzanie debat na temat wyzwań edukacyjnych w różnych częściach świata
- Tworzenie projektów artystycznych promujących prawo do edukacji
- Organizowanie zbiórek książek i materiałów edukacyjnych dla potrzebujących
- Zapraszanie gości z różnych środowisk do opowiadania o ich doświadczeniach edukacyjnych
- Realizacja projektów międzyszkolnych i międzynarodowych
- Organizowanie warsztatów rozwijających umiejętności XXI wieku
- Tworzenie wystaw prezentujących historię edukacji
Materiały edukacyjne dla nauczycieli
Przygotowaliśmy pakiet materiałów edukacyjnych, które pomogą nauczycielom w organizacji zajęć z okazji Międzynarodowego Dnia Edukacji. Znajdziesz w nim scenariusze lekcji, karty pracy, prezentacje i pomysły na projekty uczniowskie.
Pobierz bezpłatne materiałyDziałania dla organizacji i instytucji

- Organizowanie konferencji i seminariów na temat wyzwań edukacyjnych
- Prowadzenie kampanii informacyjnych o znaczeniu edukacji
- Inicjowanie programów stypendialnych dla uzdolnionych uczniów
- Wspieranie projektów edukacyjnych w regionach o ograniczonym dostępie do edukacji
- Nawiązywanie partnerstw z organizacjami międzynarodowymi działającymi na rzecz edukacji
Działania dla osób indywidualnych
- Dzielenie się wiedzą i umiejętnościami z innymi
- Wspieranie lokalnych inicjatyw edukacyjnych
- Wolontariat w organizacjach promujących edukację
- Uczestnictwo w wydarzeniach edukacyjnych
- Rozpowszechnianie informacji o znaczeniu edukacji w mediach społecznościowych
- Czytanie książek i poszerzanie własnej wiedzy
- Wspieranie zbiórek na cele edukacyjne
- Mentoring dla młodszych uczniów
Festiwal LearningPlanet
Z okazji Międzynarodowego Dnia Edukacji 2026, w dniach 21-28 stycznia odbędzie się Festiwal LearningPlanet. To tydzień pełen wydarzeń, warsztatów i dyskusji poświęconych przyszłości edukacji i roli młodzieży w jej kształtowaniu.
Przydatne zasoby edukacyjne

Z okazji Międzynarodowego Dnia Edukacji, wiele organizacji udostępnia bezpłatne materiały edukacyjne. Poniżej przedstawiamy wybrane zasoby, które mogą być przydatne dla nauczycieli, uczniów i wszystkich zainteresowanych tematyką edukacji:
Materiały UNESCO
- Raport "Przyszłość edukacji"
- Przewodnik po angażowaniu młodzieży w edukację
- Zestaw narzędzi dla nauczycieli
- Materiały kampanii #PrawoDoEdukacji
Zasoby dla szkół
- Scenariusze lekcji tematycznych
- Karty pracy dla uczniów
- Prezentacje multimedialne
- Pomysły na projekty uczniowskie
Dla rodziców i uczniów
- Gry edukacyjne online
- Quizy tematyczne
- Filmy dokumentalne o edukacji
- Książki i artykuły o znaczeniu nauki

"Edukacja jest najpotężniejszą bronią, której możesz użyć, aby zmienić świat."
Pomysły na aktywności edukacyjne
Oto kilka inspirujących pomysłów na aktywności, które można zorganizować z okazji Międzynarodowego Dnia Edukacji:
Maraton czytelniczy
Zorganizuj całodniowy maraton czytania książek o tematyce edukacyjnej. Możesz zaprosić lokalnych pisarzy, nauczycieli i znane osoby, aby czytali fragmenty swoich ulubionych książek. Wydarzenie można transmitować online, aby dotrzeć do szerszej publiczności.
Wystawa "Edukacja wczoraj i dziś"
Przygotuj wystawę prezentującą historię edukacji w Twojej miejscowości lub kraju. Zbierz stare zdjęcia, podręczniki, przybory szkolne i porównaj je ze współczesnymi. Możesz również zaprosić starsze osoby, aby podzieliły się swoimi wspomnieniami ze szkolnych lat.
Debata o przyszłości edukacji
Zorganizuj debatę na temat wyzwań i przyszłości edukacji. Zaproś ekspertów, nauczycieli, uczniów i rodziców do dyskusji o tym, jak powinna wyglądać edukacja w przyszłości. Możesz poruszyć tematy takie jak: rola technologii, personalizacja nauczania, rozwój kompetencji przyszłości.
Warsztaty umiejętności XXI wieku
Przeprowadź serię warsztatów rozwijających umiejętności przyszłości, takie jak: krytyczne myślenie, kreatywność, współpraca, komunikacja, programowanie czy przedsiębiorczość. Zaproś ekspertów z różnych dziedzin, którzy podzielą się swoją wiedzą i doświadczeniem.
Podziel się swoimi pomysłami!
Masz ciekawy pomysł na obchody Międzynarodowego Dnia Edukacji? Podziel się nim z nami! Najciekawsze propozycje opublikujemy na naszej stronie i w mediach społecznościowych.
Edukacja - fundament lepszej przyszłości

Międzynarodowy Dzień Edukacji przypomina nam, że edukacja jest fundamentalnym prawem człowieka, dobrem publicznym i odpowiedzialnością publiczną. Jest kluczem do zrównoważonego rozwoju, pokoju i dobrobytu na świecie.
W obliczu globalnych wyzwań, takich jak ubóstwo, nierówności, zmiany klimatyczne czy konflikty, edukacja staje się najważniejszym narzędziem transformacji. Zapewnienie wszystkim dostępu do wysokiej jakości edukacji to nie tylko moralny obowiązek, ale także strategiczna inwestycja w przyszłość naszej planety.
Świętując Międzynarodowy Dzień Edukacji, pamiętajmy, że każdy z nas może przyczynić się do budowania lepszego świata poprzez wspieranie edukacji. Niezależnie od tego, czy jesteś nauczycielem, rodzicem, uczniem, czy po prostu osobą, która wierzy w siłę wiedzy – Twoje działania mają znaczenie.
Zaangażuj się w obchody Międzynarodowego Dnia Edukacji 24 stycznia i wspieraj prawo każdego człowieka do nauki przez cały rok. Razem możemy stworzyć świat, w którym edukacja będzie dostępna dla wszystkich, niezależnie od miejsca urodzenia, płci czy statusu społecznego.
"Edukacja to nie przygotowanie do życia; edukacja jest życiem."
- Szczegóły
- Autor: Jacek Szymanik
- Kategoria: Informacje
- Odsłon: 2
